Í sameiginlegri tilkynningu samtakanna fjögurra kemur fram að krafa þeirra byggi á sex eftirlitsskýrslum MAST dagsettum 22.–25. júní 2026, sem samtökin fengu afhentar á grundvelli upplýsingalaga. Að mati samtakanna benda skýrslurnar til ítrekaðra brota á lögum nr. 55/2013 um velferð dýra, sem banna að dýrum sé valdið ónauðsynlegri þjáningu og kveða á um að aflífun skuli fara fram með skjótum og sársaukalausum hætti.
Þar sé helst hægt að nefna 31 mínútna dauðastríð langreyðar sem var skotin fjórum sinnum.
„… endurtekin atvik þar sem þurfti fleiri en eitt skot til að aflífa dýr, ófullnægjandi skráningar eftirlitsgagna og vísbendingar um kerfisbundinn vanda við framkvæmd veiðanna,“ segir í tilkynningu samtakanna.
Þá benda þau á að veiðar á kelfdri langreyði og aflífun fullþroska hvalfósturs hennar kunni að brjóta gegn lögum um velferð dýra og banni við veiðum á hvalkálfum.
Vilja óháða rannsókn
Af þessum sökum krefjast samtökin þess að MAST stöðvi tafarlaust frekari hvalveiðar á grundvelli núgildandi leyfis Hvals hf. eða beini eftir atvikum tilmælum til ráðuneytis um að fella leyfið úr gildi á meðan rannsókn fer fram á mögulegum brotum Hvals hf.
Samtökin benda enn fremur á álit fagráðs um velferð dýra frá því í júní 2023 þar sem fagráðið komst að því að veiðiaðferðin samrýmist ekki lögum og vísa til þess þegar MAST stöðvaði veiðar hvalskips í september 2023 í kjölfar fráviks.
„Jafnframt er krafist óháðrar rannsóknar, álits sérfróðra aðila og endurskoðunar á eftirliti og skráningu gagna,“ segir að lokum.
