Björn Brynjúlfsson er forstjóri Borealis Data Center sem er íslenskt fyrirtæki sem rekur gagnaver, þ.e. stórar tæknimiðstöðvar þar sem tölvubúnaður er hýstur og keyrður fyrir fyrirtæki og stofnanir. Hann er auk þess formaður Samtaka gagnavera. Hann segir gagnaver hafa sífellt stærra og mikilvægara hlutverki að gegna og flokkist nú sem lykilinnviður í nútímasamfélögum.
„Ljósleiðarakerfi, netsamskipti eru dæmi um stafræna innviði og þráðlaus netkerfi eins og farsímarnir okkar; þetta eru allt að verða sífellt mikilvægari innviðir og gagnaverin eru miðpunktur í þessu öllu. Þau taka á móti gögnum og vinna með þau og senda frá sér gögn með niðurstöðum þannig að þau eru lykilþáttur í þessum stafræna heimi sem við lifum í,“ segir Björn.
Gagnaver miðpunktur gervigreindarþjónustu
Gagnaverin hér á landi sinna innlendri þjónustu en einnig erlendri og af því skapast sívaxandi gjaldeyristekjur.
„Ég myndi segja miklar og háar. Sérstaklega ef þú horfir í það út frá orkueiningunum sem er verið að nýta í gagnaverin þá eru tekjurnar miklar og háar.“
Gagnaverin útvega gervigreindarforritunum reikniaflið sem þau þurfa.
„Þannig að í þeim skilningi eru gagnaverin orðin miðpunktur í því að veita gervigreindarþjónustu og þannig mikilvægur partur af þessari aðfangakeðju.“
Það hefur verið bent á að Ísland sé ákjósanlegur staður fyrir gagnaver. Við höfum græna orku og hér er svalt og nóg landsvæði en það eru ekki allir á eitt sáttir því það hefur verið bent á að þetta taki mikið pláss og séu ekki falleg mannvirki, og svo eru ekki svo mörg störf í gagnaverum. Hverju svarar þú þessu?
„Varðandi störfin þá er almennt vanmetið hvað verða til mörg störf í gagnaverum. Við erum líka að sjá okkar kúnna þurfa ríkari stuðning í sérfræðiþjónustu. Þannig að okkar kúnnar eru að byggja upp tugi starfa sjáum við. Þú þarft þrisvar sinnum fleiri til þess að sinna því sem gagnaverið þarf í grunninn til þess að reka þjónustuna, það eru rafvirkjar og þeir sem reka veitukerfin,“ segir Björn.
„Smæðin vinnur gegn okkur - allt annað með okkur“
Hann bendir á mikilvægi þess að sæstrengir við Ísland séu tryggðir og endurnýjaðir en þeir elstu eru um 30 ára. Þá sé staðan á orkumarkaði hér á landi of þröng.
„Þar taka hlutir stundum langan tíma. Ef flutningskerfið er ekki tilbúið til þess að taka við notanda þá tekur það mörg ár að byggja það upp,“ segir Björn.
Það hefur mikið verið rætt um fjölþáttaógnir á síðustu misserum og bent á að illa færi hér á landi ef samband Íslands við umheiminn sem fer um sæstrengina myndi rofna. Gætum við verið sjálfstæðari hvað þetta varðar?
„Það er mjög mikilvægt fyrir okkur. Við búum gríðarlega vel varðandi orkupartinn sem að þessu snýr. Hér er til nóg af endurnýtanlegri orku. Við erum ekki háð olíu eða gasi eins og mörg önnur ríki eða að þannig flutningsleiðir haldist opnar því þessi orka er öll til staðar hér. En þá þurfum við að fá þessa stóru tæknirisa sem reka svokallaðar skýjaþjónustur hingað til lands og fá þá til að reka hér sín kerfi,“ segir Björn.
Þá þurfi viðskiptaumhverfið og skattalöggjöfin hér á landi að vera skýr.
„Svo þarf einfaldlega að sækja þessa aðila til landsins og fá þá til að sinna Íslandi. En þar er smæðin stærsta áskorunin. Þeir forgangsraða stórum borgum með miklum mannfjölda.“
En vegur ekki landfræðileg staðsetning Íslands upp á móti því?
„Jú, hún getur gert það og það eru tækifæri í því. Við erum eyja í Atlantshafi á milli tveggja stórra markaða í Evrópu og Bandaríkjunum. Svona innviðir myndu hafa margfeldisáhrif og skila miklu til þjóðarinnar og efla öryggið hér.“
Hann segir miklar fjárfestingar í tengslum við gagnaverin, jafnvel upp á tugi milljarða króna.
„Þannig að við þurfum að stíga þessi skref í takt, sumsé finna leiðir til þess að vaxa en á sama tíma að fjármagna vöxtinn. Svo þarf viðskipta- og skattaumhverfið að vera skýrt.“
